Σοφία Χίντζιου-Κοντογιάννη: 11 χρόνια Δρόμος Εκεχειρίας με πυξίδα τις Ολυμπιακές Αξίες
Με αφορμή τη συμπλήρωση 11 χρόνων επιτυχημένης πορείας του «Δρόμου Εκεχειρίας» και τη μεγάλη επερχόμενη εκδήλωση στο Πολεμικό Μουσείο Αθηνών για την Ιππασία, το Hephaestus Wien φιλοξενεί μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη με την Πρόεδρο της Συμπολιτείας Ολυμπίας, κα Σοφία Χίντζιου-Κοντογιάννη. Σε μια καθηλωτική συζήτηση, η κα Κοντογιάννη ξετυλίγει το νήμα από την πρώτη στιγμή που γεννήθηκε η ιδέα της Συμπολιτείας, αναλύει τη διεθνή εξέλιξη του θεσμού και στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα ενότητας και πολιτισμού προς τον Ελληνισμό της Διασποράς.
- Κυρία Χίντζιου-Κοντογιάννη, ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Πώς γεννήθηκε η ιδέα για την ίδρυση της Συμπολιτείας Ολυμπίας και ποιο ήταν το αρχικό όραμα που σας ώθησε να ξεκινήσετε αυτή την προσπάθεια;
Ήταν πολλά πράγματα μαζί. Κατ’ αρχήν είχαμε ιδρύσει τον πολιτιστικό σύλλογο Πολιτεία Ήλιδας Ολυμπίας, κάνοντας διάφορες δράσεις κοινωνικές δράσεις (για την οδική ασφάλεια, δημιουργία παιχνιδοθηκών, υποδοχές των τουριστών των κρουαζιεροπλοίων στο Κατάκολο) και πολιτιστικές θέλοντας να αναδείξουμε την ιστορία, τις αξίες του τόπου μας. Στις δράσεις αυτές ήταν και εκδηλώσεις για την ανάδειξη της διαδρομής Ήλιδας-Ολυμπίας. Μελέτες υπήρχαν αλλά έμεναν στα συρτάρια και για να μπορέσουν να υλοποιηθούν ιδρύσαμε την Συμπολιτεία Ολυμπίας ΑΜΚΕ.
Η αγάπη για τον τόπο μας και εμπνεόμενοι από την αναφορά του Παυσανία στην ορεινή διαδρομή Ήλιδας -Ολυμπίας, συνδέοντας το αρχαίο με το σύγχρονο, ξεκινήσαμε μέσω των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων LEADER πριν από περίπου 12 χρόνια την ανάδειξη ορεινού μονοπατιού που συνδέει την Αρχαία Ήλιδα (διοργανώτρια πόλη των Ολυμπιακών Αγώνων) με την Αρχαία Ολυμπία (το ιερό στο οποίο ετελούντο οι Αγώνες) με την επωνυμία: «Οικοτουριστική διαδρομή Ήλιδας -Ολυμπίας: Το Μονοπάτι της Εκεχειρίας».
Επί του «Μονοπατιού της Εκεχειρίας» έχουν ήδη υλοποιηθεί έργα πρόσβασης, ανάπαυσης (πετρόκτιστα καθιστικά, τα οποία λειτουργούν και ως τοπόσημα και πρόσφατα ξεκίνησε η ονοματοδοσία τους σε Έλληνες Ολυμπιονίκες), πληροφόρησης (ενημερωτικές πινακίδες στις εισόδους και εξόδους των χωριών, σε κεντρικά σημεία του Νομού, περισσότερες από 550 κατευθυντήριες πινακίδες από και προς τους προορισμούς με ακριβή χιλιομετρική αναφορά), γνωστοποίησης (εφαρμογή σε κινητά, φυλλάδια κ.α.), αλλά και δράσεις ανάδειξής του. Δηλαδή στην ουσία η Συμπολιτεία Ολυμπίας ήταν η φυσική συνέχεια του πολιτιστικού Συλλόγου.
- Όταν ξεκινήσατε, ποια ήταν η ανταπόκριση του κόσμου και των φορέων; Υπήρξαν δυσκολίες ή αμφισβήτηση στην προσπάθεια να αναβιώσετε μια τόσο βαθιά και ιερή έννοια όπως η Εκεχειρία;
Βεβαίως υπήρξαν δυσκολίες. Κάθε νέα ιδέα που επιχειρεί να συνδέσει την ιστορία με τη σύγχρονη πραγματικότητα χρειάζεται χρόνο για να γίνει κατανοητή και να κερδίσει την εμπιστοσύνη των ανθρώπων. Όταν ξεκινήσαμε, είχαν γίνει κάποιες προσπάθειες, αλλά η έννοια της Εκεχειρίας αντιμετωπιζόταν συχνά ως ένα ιστορικό γεγονός του παρελθόντος. Εμείς πιστεύαμε ότι μπορεί να αποτελέσει ένα σύγχρονο μήνυμα ειρήνης και συνύπαρξης. Και ότι οι δράσεις μας αποτελούν τη «γέφυρα» ανάμεσα στο αρχαίο και το σύγχρονο.
Σταδιακά, οι τοπικές κοινωνίες αγκάλιασαν την προσπάθειά μας. Η επιφυλακτικότητα χρόνο με το χρόνο υποχωρεί, γιατί όλοι κατανοούν πλέον ότι δεν υπάρχει ιδιοτέλεια κι εκείνο που κυριαρχεί είναι η αγάπη για τον τόπο, αλλά και ότι οι δράσεις στηρίζονται στον εθελοντισμό. Οι κάτοικοι των χωριών του Μονοπατιού της Εκεχειρίας εκτός από υπέροχοι εθελοντές, έγιναν και οι σημαντικότεροι πρεσβευτές του θεσμού. Παράλληλα, η στήριξη θεσμικών φορέων, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής, του Διεθνούς Κέντρου Ολυμπιακής Εκεχειρίας, των Ελλήνων Ολυμπιονικών και πολλών άλλων οργανισμών μάς έδωσε τη δύναμη να συνεχίσουμε. Σήμερα βλέπουμε ότι η Εκεχειρία δεν είναι απλώς μια ανάμνηση της αρχαιότητας αλλά ένα διαχρονικό αίτημα το οποίο αξίζει όχι μόνο να προβάλουμε αλλά και να απαιτήσουμε.
- Ο «Δρόμος Εκεχειρίας» μετρά πλέον 11 χρόνια επιτυχημένης πορείας. Πώς εξελίχθηκε από μια τοπική πρωτοβουλία σε έναν θεσμό με διεθνή εμβέλεια που ενώνει ανθρώπους από όλο τον κόσμο;
Η εξέλιξη αυτή δεν έγινε από τη μία μέρα στην άλλη. Ξεκινήσαμε με στόχο να αναδείξουμε τη διαδρομή που συνέδεε την Αρχαία Ήλιδα, τη διοργανώτρια πόλη των Ολυμπιακών Αγώνων, με την Αρχαία Ολυμπία, τον τόπο τέλεσής τους.
Με συνέπεια, συνεργασίες και πολύ εθελοντική προσφορά, ο θεσμός μεγάλωσε. Σήμερα συμμετέχουν δρομείς από δεκάδες χώρες. Μόνο το 2025 είχαμε συμμετοχές από 25 χώρες. Αυτό δείχνει ότι το μήνυμα της Εκεχειρίας ξεπερνά τα σύνορα και τις γλώσσες.
Ο Δρόμος της Εκεχειρίας δεν είναι ένας αγώνας ταχύτητας. Δεν έχει αγωνιστικό χαρακτήρα. Είναι μια πορεία αξιών. Οι συμμετέχοντες γίνονται αγγελιαφόροι της ειρήνης και της συναδέλφωσης, μεταφέροντας το μήνυμα των ολυμπιακών αξιών και κυρίως το μήνυμα της Εκεχειρίας, σε όλο τον κόσμο.
Από την αρχή είχαμε τη στήριξη διεθνών Οργανισμών, όλης της Ολυμπιακής Οικογένειας (ΕΟΕ, ΔΟΑ, ΕΘΝΟΑ, Ολυμπιονίκες, το Διεθνές Κέντρο Ολυμπιακής Εκεχειρίας), την αιγίδα του Υπουργείου Τουρισμού, τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού αλλά και του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και τη συνεργασία με το Ανώτατο Συμβούλιο Αθλητισμού Ενόπλων Δυνάμεων (ΑΣΑΕΔ) καθώς και με το Διεθνές Συμβούλιο Στρατιωτικού Αθλητισμού (CISM). Πολλές χρονιές λαμβάνουν μέρος μέλη του CISM, αλλά και τα τελευταία χρόνια, διοργανώνουμε έναν μικρό δρόμο Εκεχειρίας 5 χλμ από την Αρχαία Πίσα στην Αρχαία Ολυμπία, αφιερωμένο στον βασιλιά της Πίσας Κλεοσθένη (Τον Δρόμο του Κλεοσθένη), ο οποίος μαζί με τον Ίφιτο της Ήλιδας και τον Λυκούργο της Σπάρτης είχαν συνυπογράψει την πρώτη Εκεχειρία. Σε αυτόν τον δρόμο έχουν λάβει μέρος συμμετέχοντες στη διεθνή αεροπορική άσκηση ΗΝΙΟΧΟΣ, που γίνεται στην 117 Π.Μ. της Ανδραβίδας. Κι αυτό γιατί οι ένστολοι, μπορούν να αντιληφθούν ίσως περισσότερο από τον καθένα, τα αγαθά της Εκεχειρίας που οδηγεί στην ειρήνη. Άλλωστε αυτό δεν σημαίνει η λέξη Εκεχειρία κατά μία έννοια; Κρατώ στα χέρια μου την Ειρήνη.
- Το «Μονοπάτι της Εκεχειρίας» συνδέει την Αρχαία Ήλιδα με την Αρχαία Ολυμπία. Τι νιώθει ο οδοιπόρος που περπατά σε αυτά τα ιστορικά χώματα και πώς αυτή η εμπειρία αλλάζει τη νοοτροπία των σύγχρονων ανθρώπων;
Το Μονοπάτι της Εκεχειρίας είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια διαδρομή 50 χιλιομέτρων. Είναι ένα ταξίδι στην ιστορία, στη φύση, στον τοπικό πολιτισμό και στις αξίες που γέννησε η Ολυμπιακή Γη.
Ο οδοιπόρος που ξεκινά από την Ήλιδα. Εμείς λέμε ότι ξεκινά από εκεί που ξεκινά η Εκεχειρία και αφού διαβεί από δεκατρία χωριά της ημιορεινής Ηλείας, φθάνει στον τόπο που αντιπροσωπεύει την Ειρήνη, στην Αρχαία Ολυμπία. Στη διαδρομή αυτή γνωρίζει τους ανθρώπους της περιοχής, βιώνει τη φιλοξενία τους, τα παραδοσιακά τους προϊόντα και έρχεται σε επαφή με μια Ελλάδα αυθεντική. Παράλληλα, συνειδητοποιεί ότι ακολουθεί τα βήματα μιας διαδρομής που συνδέεται με την Εκεχειρία, δηλαδή με την απόφαση των ανθρώπων να αφήσουν στην άκρη τις συγκρούσεις και τις αντιπαλότητες για να συναντηθούν ειρηνικά.
Πολλοί συμμετέχοντες μάς λένε ότι ολοκληρώνουν τη διαδρομή διαφορετικοί από ό,τι την ξεκίνησαν, ξεπερνώντας πολλές φορές τις δυνάμεις τους. Γιατί ξεχνάς το χρονόμετρο και ταξιδεύεις σε έναν κόσμο άλλο. Με μεγαλύτερη επίγνωση της αξίας του διαλόγου, της συνεργασίας, της συναδέλφωσης, της αλληλεγγύης και της ανθρώπινης επαφής… Στη διαδρομή δημιουργήθηκαν φιλίες μεταξύ των δρομέων που κρατάνε και έχουν γίνει παρέες που έρχονται και ξαναέρχονται. Μη ξεχνάτε ότι ο Δρόμος δεν έχει αγωνιστικό χαρακτήρα, οπότε αυτό φέρνει τους οδοιπόρους, τους δρομείς, όλους μας, πιο κοντά και συνειδητοποιείς και το πώς οι αρχαίοι Έλληνες κατάφεραν να βάλουν στην άκρη αυτά που τους χώριζαν για να βρουν αυτά που τους ένωναν…
- Φέτος, με αφορμή την Παγκόσμια Ολυμπιακή Ημέρα, στρέφετε το βλέμμα στην Ιππασία και τη ρήση του Ξενοφώντα «Περί Ιππικής». Γιατί επιλέξατε να αναδείξετε το συγκεκριμένο άθλημα και πώς συνδέεται με τις Ολυμπιακές Αξίες;
Η Ιππασία έχει μια ξεχωριστή θέση στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων, από την αρχαιότητα έως σήμερα. Επιλέξαμε να την αναδείξουμε γιατί εκφράζει με μοναδικό τρόπο τις αξίες της αρμονίας, της πειθαρχίας, του σεβασμού και της συνεργασίας.
Είναι το μοναδικό ολυμπιακό άθλημα στο οποίο άνθρωπος και ζώο αγωνίζονται ως μία ομάδα. Η επιτυχία δεν προκύπτει από την επιβολή, αλλά από την εμπιστοσύνη και την αμοιβαία κατανόηση.
Παράλληλα, θέλαμε να αναδείξουμε και την πλούσια ελληνική ιππική παράδοση, καθώς και τις αυτόχθονες φυλές ίππων της χώρας μας, ιδιαίτερα το άλογο της Ανδραβίδας και το άλογο της Πηνείας, που αποτελούν ζωντανό κομμάτι της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ηλείας.
- Η εικαστική έκθεση στο Φουαγιέ αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της εκδήλωσης. Πώς καταφέρνει η τέχνη να γίνει ο καθρέφτης της ειρηνικής συνύπαρξης και των ιδεωδών που πρεσβεύετε;
Η τέχνη και ο αθλητισμός μιλούν μια κοινή, παγκόσμια γλώσσα. Και οι δύο έχουν τη δύναμη να ενώνουν ανθρώπους ανεξάρτητα από εθνικότητα, φυλή, θρησκεία, πολιτική, πολιτισμική ή κοινωνική προέλευση.
Τα έργα που παρουσιάζονται στην έκθεση δεν είναι μόνο αισθητικές δημιουργίες. Μεταφέρουν μνήμες, συμβολισμούς και αξίες. Μέσα από εικόνες, χρώματα και μορφές αναδεικνύουν το μήνυμα της Ολυμπίας, της Εκεχειρίας και της ειρηνικής συνύπαρξης, αλλά και τη σημασία του ίππου στην ανθρώπινη ζωή.
Η τέχνη έχει τη δύναμη να αφυπνίζει συνειδήσεις και να γεννά ελπίδα. Με αυτόν τον τρόπο γίνεται ένας ακόμη δρόμος που οδηγεί στον διάλογο και στην κατανόηση μεταξύ των ανθρώπων.
- Κοιτάζοντας μπροστά, ποιοι είναι οι επόμενοι μεγάλοι στόχοι της Συμπολιτείας Ολυμπίας; Πού θέλετε να δείτε τον θεσμό μετά από ακόμα μία δεκαετία;
Ο στόχος είναι διπλός τα έργα και οι δράσεις. Όταν ξεκινήσαμε το 2014 ο στόχος ήταν η ανάδειξη του Μονοπατιού της Εκεχειρίας. Στη διάρκεια αυτών των χρόνων δημιουργήθηκαν και άλλες θεματικές διαδρομές αφιερωμένες στην Εκεχειρία. Ο Δρόμος του Κλεοσθένη, όπως προείπαμε, 5 χλμ., ο Δρόμος του Ίφιτου 2 χλμ για παιδιά μέσα στην Ήλιδα, αλλά και ο Δρόμος του Ηρακλή από το Αγραπιδοχώρι (σημείο που βρισκόντουσαν οι οπλαποθήκες και απέθεταν τα όπλα τους οι αθλητές όταν εισέρχονταν στο Βασίλειο της Ήλιδας) έως την Ήλιδα 27χλμ. Θέλουμε ο κόσμος να μάθει την Ιστορία του τόπου αλλά και το Μονοπάτι της Εκεχειρίας να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη διεθνή αναγνώριση και να εξελιχθεί σε παγκόσμιο σημείο αναφοράς για τις Ολυμπιακές Αξίες και κυρίως την αξία της Εκεχειρίας που οδηγεί στην ειρήνη.
Θέλουμε σε δέκα χρόνια ο θεσμός να αποτελεί ένα διεθνές κέντρο πολιτισμού, αθλητισμού και ειρήνης, που θα λειτουργεί όλο τον χρόνο, θα προσελκύει επισκέπτες από όλον τον κόσμο και θα συμβάλλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη της Ηλείας και της Ολυμπιακής Γης. Αλλά για να συμβεί αυτό απαιτείται ενεργότερη στήριξη τόσο από την πολιτεία όσο και από τους τοπικούς θεσμικούς παράγοντες. Η Ηλεία και η Ελλάδα, μόνο οφέλη μπορούν να αποκομίσουν από την ενίσχυση και ανάπτυξη των δράσεων που κάνουμε. Κάνω αυτήν την επισήμανση γιατί, όπως ξέρετε, η συμμετοχή στον «Δρόμο της Εκεχειρίας» είναι δωρεάν. Διάθεση για περαιτέρω συμμετοχές υπάρχει. Αλλά υπό τις παρούσες συνθήκες δεν υπάρχει η δική μας δυνατότητα για να ανοίξει η διοργάνωση σε περισσότερες από 500-600 συμμετοχές. Για να συμβεί αυτό απαιτείται μεγαλύτερη στήριξη τόσο από τους κεντρικούς, όσο και από τους περιφερειακούς και τοπικούς θεσμικούς παράγοντες, αλλά και από ιδιώτες.
- Οι Έλληνες της διασποράς, και ειδικά εδώ στην Αυστρία, διψούν για πρωτοβουλίες που αναδεικνύουν την πολιτιστική μας κληρονομιά. Πώς θα μπορούσε η Ομογένεια να αγκαλιάσει και να ενισχύσει ενεργά το έργο σας;
Η Ομογένεια αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πρεσβευτές του ελληνικού πολιτισμού στον κόσμο. Εμείς θέλουμε να ενώσουμε όλους τους Έλληνες, όπως γινόταν στην αρχαιότητα, όταν έφταναν από όλα τα μέρη της γης στην Ήλιδα και την Ολυμπία. Και η ένωση αυτή να συμβάλει ουσιαστικά στην ανάδειξη των Ολυμπιακών Αξιών στηρίζοντας ενεργά και προβάλλοντας μέσα από τις δράσεις μας κυρίως το μήνυμα της Εκεχειρίας, ενημερώνοντας τις τοπικές κοινωνίες και ενθαρρύνοντας τη συμμετοχή ανθρώπων στις δράσεις μας.
Θα θέλαμε να δούμε συλλόγους, σχολεία, πολιτιστικούς φορείς και κοινότητες του εξωτερικού να υιοθετούν πρωτοβουλίες που αναδεικνύουν το έργο και τις δράσεις μας. Με αυτές μπορούν όχι μόνο να προβάλλονται οι Ολυμπιακές Αξίες αλλά και να δημιουργηθούν γέφυρες συνεργασίας με την Ολυμπιακή Γη.
Η Εκεχειρία δεν είναι πλέον μόνο ελληνική κληρονομιά. Είναι μια παγκόσμια αξία. Και οι Έλληνες της διασποράς, οι Έλληνες όλου του κόσμου, μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά ώστε το μήνυμά της να φτάσει ακόμη πιο μακριά. Γιατί μαζί με το μήνυμα της Εκεχειρίας προβάλλεται και η πατρίδα μας, η Ελλάδα.
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
Ακολούθησε τα Ηλειακά Νέα στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
